Ánh sáng đi nhanh nhưng không đi tức thời. Mặt Trời bạn thấy lúc này là Mặt Trời của tám phút hai mươi giây trước. Nếu nó tắt ngay bây giờ, bạn sẽ còn tám phút không hay biết gì.

Thang bậc của độ trễ

Mặt Trăng: 1,3 giây. Mặt Trời: 8 phút. Mộc tinh: khoảng 40 phút. Ngôi sao gần nhất, Proxima Centauri: 4,2 năm. Trung tâm Ngân Hà: 26.000 năm — ánh sáng bạn thấy khởi hành khi con người còn vẽ hang động.

Thiên hà Tiên Nữ: 2,5 triệu năm. Đó là vật thể xa nhất mắt thường thấy được, và bạn đang nhìn nó ở thời điểm loài người còn chưa xuất hiện.

Vì sao điều này hữu ích

Độ trễ không phải trở ngại mà là công cụ duy nhất ta có để nghiên cứu lịch sử vũ trụ. Muốn biết thiên hà trông thế nào khi vũ trụ mới một tỉ tuổi, không cần cỗ máy thời gian — chỉ cần nhìn đủ xa.

Kính James Webb được chế tạo chính vì lý do này. Ánh sáng từ những thiên hà đầu tiên đã bị giãn nở vũ trụ kéo dài bước sóng sang vùng hồng ngoại, nên phải có một chiếc kính hồng ngoại lạnh, đặt xa Trái Đất, mới bắt được.

Bầu trời không phải một bức ảnh chụp hiện tại. Nó là một chồng ảnh của rất nhiều thời điểm khác nhau, xếp lên nhau theo khoảng cách.