Mục Phu (tiếng Latinh: Boötes) là chòm sao xếp thứ 13 về diện tích trong 88 chòm sao được Hiệp hội Thiên văn Quốc tế công nhận, chiếm 906,831 độ vuông trên thiên cầu — cỡ trung bình trong 88 chòm.
Tên gọi và nguồn gốc
Mục Phu là người chăn gia súc đuổi theo Đại Hùng quanh thiên cực, tay dắt hai con chó săn (chòm Lạp Khuyển). Tên Arcturus tiếng Hy Lạp nghĩa là "người canh gấu".
Chòm này thuộc 48 chòm sao cổ điển mà Ptolemy liệt kê trong bộ Almagest thế kỷ thứ hai. Sở hữu cách của nó là Boötis — dạng dùng khi gọi tên các ngôi sao trong chòm, ví dụ alpha Boötis. Chữ viết tắt ba chữ chính thức là Boo.
Vị trí trên bầu trời
Mục Phu nằm ở góc phần tư thứ ba bắc bán thiên cầu (NQ3), nhìn thấy được từ các vĩ độ 90°B – 50°N. Thời điểm dễ quan sát nhất trong năm là khoảng tháng 6, khi chòm lên cao nhất vào đầu đêm.
Cách tìm kinh điển: kéo dài đường cong cán Bắc Đẩu ra ngoài, "vòng cung tới Arcturus" (arc to Arcturus). Chòm có hình con diều lớn, Arcturus ở mũi dưới. Đầu hè là lúc chòm này lên cao nhất.
Các ngôi sao chính
Ngôi sao sáng nhất của chòm là Arcturus (α Boo), cấp sao biểu kiến -0,05. Các sao đáng chú ý khác: Izar (ε Boo — sao đôi vàng-lam được mệnh danh "Pulcherrima", đẹp nhất), Muphrid (η Boo).
Thiên thể đáng xem
NGC 5466 (cụm sao cầu thưa), Khoảng Trống Boötes
Điều đáng nhớ nhất
Arcturus là sao sáng nhất bắc bán cầu thiên cầu và có chuyển động riêng rất lớn — nó thuộc quần thể sao già của quầng Ngân Hà, đang lao xuyên qua đĩa thiên hà chứ không quay cùng chiều với chúng ta. Vài trăm nghìn năm nữa nó sẽ rời khỏi tầm nhìn mắt thường.