Thuyền Vĩ (tiếng Latinh: Puppis) là chòm sao xếp thứ 20 về diện tích trong 88 chòm sao được Hiệp hội Thiên văn Quốc tế công nhận, chiếm 673,434 độ vuông trên thiên cầu — cỡ trung bình trong 88 chòm.
Tên gọi và nguồn gốc
Phần đuôi tàu Argo. Khi Lacaille chia con tàu khổng lồ ấy làm ba, ông giữ nguyên các chữ cái Bayer cũ — nên Thuyền Vĩ không có sao α hay β, chúng đã thuộc về Thuyền Để.
Chòm này do Nicolas-Louis de Lacaille lập trong chuyến khảo sát bầu trời phương nam tại Mũi Hảo Vọng, thập niên 1750. Sở hữu cách của nó là Puppis — dạng dùng khi gọi tên các ngôi sao trong chòm, ví dụ alpha Puppis. Chữ viết tắt ba chữ chính thức là Pup.
Vị trí trên bầu trời
Thuyền Vĩ nằm ở góc phần tư thứ hai nam bán thiên cầu (SQ2), nhìn thấy được từ các vĩ độ 40°B – 90°N. Thời điểm dễ quan sát nhất trong năm là khoảng tháng 2, khi chòm lên cao nhất vào đầu đêm.
Nằm ngay đông nam Đại Khuyển, trong một khúc Ngân Hà rất dày. Từ Việt Nam thấy được tốt vào các tối mùa đông. Quét ống nhòm qua đây gặp hết cụm sao này tới cụm khác.
Các ngôi sao chính
Ngôi sao sáng nhất của chòm là Naos (ζ Pup), cấp sao biểu kiến 2,25. Các sao đáng chú ý khác: π Pup (2,71), ρ Pup, L2 Puppis (biến quang đỏ).
Thiên thể đáng xem
M46 (có tinh vân hành tinh NGC 2438 nằm chồng lên), M47, M93, NGC 2451
Điều đáng nhớ nhất
Zeta Puppis là một trong những ngôi sao nóng nhất nhìn được bằng mắt thường: nhiệt độ bề mặt khoảng 40.000 K và độ sáng gấp vài trăm nghìn lần Mặt Trời. Nó cũng là một "sao bỏ chạy", đang lao khỏi vùng sinh ra nó với tốc độ rất lớn.